В Атырау +3.8 
Польшада Конституциялық трибунал төңірегінде саяси дағдарыс өршіді. Сот басшылығының өкілеттігін уақытша тоқтату туралы шешімнен кейін Варшавадағы сот ғимаратына полиция күштері жұмылдырылып, оппозиция жақтастары наразылық акциясына шықты.
«Құқық және әділеттілік» оппозициялық партиясының өкілдері болып жатқан оқиғаларды мемлекеттік төңкеріс әрекеті деп бағалады. Ал Польша президенті Кароль Навроцкий Африкаға жасаған сапарын үзіп, елге оралуға мәжбүр болды. Бұл туралы Reuters агенттігі хабарлады.
Оқиғалар 30 қазанда Конституциялық трибунал судьясы Анна Корвин-Пиотровская сот төрағасы Богдан Свенчковский мен оның орынбасары Бартоломей Соханьскийдің өкілеттігін уақытша тоқтату туралы мәлімдеген кезде басталды.
Бұған Польша парламенті сайлаған төрт судьяны сот жұмысына жіберу мәселесіне байланысты ұзаққа созылған жанжал себеп болған.
Алдыңғы үкімет тұсында тағайындалған Свенчковский олардың трибунал жұмысына қатысуына рұқсат беруден бас тартқан.
Корвин-Пиотровская сот басшысының міндеттерін өз мойнына алатынын мәлімдеді. Бұл шешім оппозицияның қатаң қарсылығын туғызды.
«Мемлекеттік төңкеріс болып жатыр»
Конституциялық трибунал төрағасының орынбасары Бартоломей Соханьский өзін қызметінен шеттетуге ешқандай құқықтық негіз жоқ екенін мәлімдеді.
«Трибуналдың тәуелсіздігі мен тәуелсіз судьяның қызметіне мұндай араласуға мүмкіндік беретін қандай да бір құқықтық негіз маған белгісіз. Мемлекеттік төңкеріс болып жатыр», – деді ол.
Оппозициялық «Құқық және әділеттілік» партиясының жетекшісі Ярослав Качиньский де оқиғаларға осындай баға берді.
Конституциялық трибуналдың X әлеуметтік желісіндегі ресми парақшасында да мемлекеттік төңкеріс туралы хабарлама жарияланды.
Наразылық білдірушілер сот ғимаратына басып кіруге әрекеттенді
Трибунал басшылығы қызметінен шеттетілгеннен кейін Варшавадағы сот ғимаратының алдына оппозиция жақтастары жиналды.
Полиция ғимараттың айналасына қоршау қойып, аумаққа кіруді шектеді.
Демонстранттардың бір бөлігі қоршаудан өтуге әрекеттеніп, құқық қорғау органдары қызметкерлерімен қақтығыс болды.
Associated Press және AFP агенттіктерінің мәліметінше, полиция сот кешенінің аумағына кіруге тырысқан үш адамды ұстаған.
Сот ғимаратына қызметінен шеттетілген төраға Богдан Свенчковский де келген, алайда полицейлер оны ішке кіргізбеген.
Президент ұшағын кері бұрып, Польшаға оралды
Саяси дағдарыс Польша президенті Кароль Навроцкийді шетелдік сапарының бағдарламасын өзгертуге мәжбүр етті.
Мемлекет басшысы Сенегалға бара жатқан. Алайда Варшавадағы оқиғалар туралы хабар алғаннан кейін сапарын тоқтатып, елге оралуға бұйрық берген.
Навроцкий үкіметтің Дональд Туск бастаған саясатын қатаң сынап жүрген «Құқық және әділеттілік» оппозициялық партиясына саяси тұрғыдан жақын.
Премьер-министр Дональд Туск не дейді?
Польша премьер-министрі Дональд Тусктің ұстанымы бұған қарама-қайшы.
Ол болып жатқан өзгерістерді заң үстемдігі мен сот жүйесінің тәуелсіздігін қалпына келтіру үдерісінің бір бөлігі деп санайды.
Үкіметтің пікірінше, 2015–2023 жылдары «Құқық және әділеттілік» партиясы билік еткен кезеңде Конституциялық трибунал саясиландырылған.
Туск бастаған коалиция билікке келгеннен кейін сот жүйесін реформалау әрекеттері басталды. Алайда бұл бастамалар оппозиция мен президенттің қарсылығына тап болды.
Осылайша, қазіргі текетірес сот институттарын бақылау мәселесіне қатысты үкімет пен консервативті оппозиция арасындағы көпжылдық қақтығыстың жалғасы болып отыр.
Польшада мемлекеттік төңкеріс болды ма?
Кейбір саясаткерлердің мәлімдемелеріне қарамастан, мемлекеттік биліктің конституциялық емес жолмен ауысқаны туралы дәлелдер жоқ.
Дональд Туск үкіметі жұмысын жалғастырып жатыр, ал президент Кароль Навроцкий өз өкілеттігін сақтап отыр.
Қазіргі жағдай Конституциялық трибунал басшылығын қызметінен шеттету шешімінің заңдылығына қатысты күрделі институционалдық дағдарыс пен құқықтық дауды білдіреді.
31 қазандағы жағдай бойынша саяси қақтығыс әлі де реттелмеген.