Жұмысына салғырт қарайтын ПИК немесе МИБ-ті қалай жөнге саламыз?

Үйді күтіп ұстауға арналған түбіртектердегі сома өсіп, ал кіреберістер мен аулалардың жағдайы нашарлап бара жатыр ма? Сарапшылар 2026 жылы қазақстандықтардың басқарушы ұйымдарға ықпал ету мүмкіндіктері туралы түсіндірді, деп хабарлайды Lada.kz.

Қазақстанда көпқабатты үйлердің тәртібіне үйреншікті ПИК немесе жаңадан құрылған Мүлік иелерінің бірлестіктері (МИБ/ОСИ) жауапты. Олардың басты айырмашылығы — МИБ-те бір нақты үйдің тұрғындары өз бюджетін өздері бақылайды. Дегенмен, екі құрылым да жұмысты ашық жүргізуге міндетті.

Қандай жағдайда шағымдану керек?

• Кіреберіс тазаланбайды, шамдар жанбайды, аула қоқысқа толған.
• Лифт жиі бұзылады, шатырдан су ағады, ал жертөлелерді су басқан.
• Сізге қаржылық есеп беруден бас тартады немесе мақсатты жарналардың қайда кеткенін жасырады.
• Төраға сұрақ пен өтініштерді елемейді және жалпы жиналыс өткізбейді.

Қайда жүгіну керек (іс-қимыл алгоритмі):

• Әкімдік жанындағы Тұрғын үй инспекциясы: Бұл — бірінші инстанция. Инспекторлар ұйымның жұмысын тексеріп, бұзушылықтарды жою туралы нұсқама шығарады.
• eOtinish порталы: Егер әкімдік әрекетсіздік танытса, Құрылыс және ТКШ істері жөніндегі комитетке жазыңыз. Жауап 15 күн ішінде келуі тиіс.
• Прокуратура: Егер қаражатты жымқыру немесе жиналыс хаттамаларын қолдан жасау (алаяқтық) күдігі туындаса, осы органға жүгінген жөн.
• Сот: Егер басқарушылар үйге материалдық шығын келтірсе, бұл — соңғы шара.

Төрағаны қызметтен босату және басқару нысанын ауыстыру

Егер шағымдар көмектеспесе, заң тұрғындарға үйдегі билікті толық ауыстыруға мүмкіндік береді. Ол үшін жылдың аяқталуын немесе қазіргі басшылықтың келісімін күтудің қажеті жоқ.

«Ең бастысы — бастама көтеру. Жиналыс өткізіп, пәтер иелерінің 51 пайызының қолын жинау қажет. Сіздер жаңа МИБ құра аласыздар, кәсіби басқарушы компанияны жалдай аласыздар немесе тұрғындардың өздері жүзеге асыратын тікелей басқару (ТБ/НУ) нысанын таңдай аласыздар», — деп атап өтті мамандар.

Сарапшылардың пікірінше, шығындарды толық бақылау тек тұрғындардың өздері сатып алынған әрбір сыпырғыш немесе ауыстырылған вентиль үшін чекті талап ете бастағанда ғана мүмкін болады. ПИК пен МИБ — бұл сіздің жеке ақшаңызды жұмсайтын жалдамалы жұмысшылар екенін ұмытпаңыз.