
Қазақстанда маркетплейстер мен ірі интернет-платформалар арқылы тауарларды бөліп төлеп сатып алу ережелері елеулі түрде қатаңдатылмақ. Ұлттық банк пен Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі (ҚРДА) бұған қатысты заңнамалық түзетулерді әзірлеп үлгерді, деп жазады LS.
Бұл туралы Ұлттық экономика министрлігі жанындағы Экономикалық зерттеулер институтында өткен сарапшылар кездесуінде мәлім болды.
Мамандардың айтуынша, елде онлайн-сауда қарқынды дамып келеді — 2025 жылға қарай Қазақстандағы электронды бөлшек сауда көлемі 3,77 триллион теңгеге жетті. Ірі сауда алаңдары мен маркетплейстер іс жүзінде толыққанды қаржы экожүйелеріне айналып, банктер сияқты жұмыс істей бастады: олар қазақстандықтарға таныс BNPL (Buy Now, Pay Later — «қазір сатып ал, кейін төле») қызметін, яғни бөліп төлеу форматын ұсынуда.
Осыған байланысты реттеуші органдар жағдайға жедел араласу қажеттігін мәлімдеді.
Жаңа түзетулердің басты мақсаты — тұтынушылардың құқығын қорғау және халықтың несиелік жүктемесін бақылауға алу.
Ұлттық экономика министрлігінде сатып алу барысында үшінші тарап — қаржыландырушы компания қатысатын болса, банк болмаса да, оған тиісті міндеттемелер жүктелетінін түсіндірді.
Бірыңғай ережелерді енгізу мынаған мүмкіндік береді:
- онлайн-сауда нарығында монополиялардың пайда болуына жол бермеу;
- сатып алушылар үшін жасырын комиссиялардың қосылуына тыйым салу;
- қаржы тәуекелдерінің бөлінуін қатаң бақылауда ұстау.
Түпкілікті ережелерді қазір Сауда министрлігі, ҚРДА, Бәсекелестікті қорғау агенттігі (БҚА) және «Атамекен» ҰКП бірлесіп әзірлеп жатыр.
2027 жылдың 1 қаңтарынан бастап Ұлттық банк тағы бір қатаң шектеу — қарыз алушыларға арналған жаңа қарыздық жүктеме лимитін енгізеді. Осы ережеге сәйкес, қазақстандықтың несиелер бойынша жалпы қарызының деңгейі оның жылдық табысынан сегіз есе артық болмауы тиіс.
В Атырау +24.1