В Атырау +34.1 
Қазақстанда он жыл бұрын үш мұнай өңдеу зауытын (Шымкент, Атырау, Павлодар) жаңғыртуға басымдық беріліп, жаңа зауыт салудан бас тартылған еді.
Жобаға жұмсалған қаржы 6–7 млрд долларды құрап, бастапқы сметадан екі есе асып түсті. Алайда ел әлі күнге дейін дизель мен авиакеросин тапшылығын сезінуде.
Energy Analytics сарапшыларының талдауына сәйкес, жаңғырту ішкі сұранысты толық жаба алмады:
авиакеросин тапшылығы – 40%-ға дейін,
дизель жетіспеушілігі – жылына 0,5–1 млн тонна.
Бұл қаржыға жаңа, терең өңдеу мүмкіндігі бар МӨЗ салынса, Қазақстан ішкі нарықты қамтамасыз етіп қана қоймай, көрші елдерге экспорт арқылы пайда табар еді.
2026 жылы Ресейдегі зауыттарға жасалған дрон шабуылдары мен экспортқа тыйымдар аймақты отын дағдарысына әкелді. Қазақстанда жаңа зауыт болған жағдайда ел өңірлік ойыншыға айналып, ұзақ мерзімді келісімшарттарға қол жеткізер еді.
Қазір ел ескі зауыттарды «жамап-жасқаумен» шектелсе, көршілер жаңа өндірістерді іске қосып жатыр. Ал Қазақстандағы арзан жанармай контрабандаға жол ашып, инвесторларға жаңа зауыт салуды тиімсіз етеді.
Сарапшылардың қорытындысы: МӨЗ-ді жаңғыртуға бағытталған шешім қысқа мерзімді үнемділікті көздегенімен, ұзақ мерзімді стратегиядан айырды. Соның салдарынан Қазақстан Орталық Азиядағы толыққанды энергетикалық хабқа айнала алмады.