
Шымкентте «мемлекеттік қайтарымсыз гранттар» рәсімдеуді сылтау етіп, ірі алаяқтық жасаған әйелдерге сот үкімі шықты. Қаскөйлер небәрі жарты жылдың ішінде сенгіш азаматтардан 173 миллион теңгеден астам ақша алдап алған, деп хабарлайды hronika.kz.
Белгілі болғандай, істің басты фигуранты Айман К. (1979 жылы туған) жаңа қылмысқа барған кезде алаяқтық жасағаны үшін екі рет сотталған. Алғаш рет 2023 жылы Жетісайда, екінші рет 2025 жылдың ортасында Түркістан облысының Сайрам ауданында сот үкімі шыққан.
Бұған қарамастан, әйел жаңа алаяқтық схемасын іске қосуды ұйғарған. Оның негізінде мемлекет азаматтарға миллиондаған теңге көлемінде грант береді, тек құжаттарды дұрыс рәсімдеу қажет деген жалған ақпарат жатқан.
Айман бұл іске танысы Ироданы А. (1994 жылы туған) тартқан. Екеуі де әлеуметтік қамсыздандыру және жұмыспен қамту органдарында «өз адамдары» бар екенін айтып, жәбірленушілерді сендірген. «Грантты» рәсімдеу үшін клиенттер сұраған соманың 10–20 пайызын алдын ала төлеуге тиіс болған.
Ақша ағыны және жаңа несиелер
Алаяқтық схема 2025 жылдың шілдесінде іске қосылған. Қаржы айналымы үшін ашылған банк шоттарына ақша үздіксіз түсіп отырған. Кейбір жәбірленушілер осындай «мүмкіндікті» пайдалану үшін банктерден ірі көлемде несие рәсімдеп, қарызға алған ақшасын алаяқтарға аударған.
Бір қызығы, 2025 жылғы 5 қарашада Сайрам аудандық соты Айманды өтелмеген жазасын қосып есептеп, 3 жыл 6 айға бас бостандығынан айырған. Алайда кәмелетке толмаған баласының болуына байланысты жазаны орындау бес жылға кейінге қалдырылған.
Сотталғанына қарамастан, алаяқ әйел қараша айының соңына дейін осы әрекетін жалғастырған. Олардың жолын полиция кескен. Бірнеше айдың ішінде алаяқтардың құрбаны 20-дан астам адамға жетіп, келтірілген жалпы шығын 173 535 900 теңгені құраған.
Сот үкімі және жазаны кейінге қалдыру
2026 жылдың ортасында істі Шымкент қаласының ауданаралық қылмыстық соты қарады. Сотталушылар кінәсін мойындағанымен, жауапкершілікті тергеу барысында кім екені анықталмаған «Әлике» және «Мәке» есімді белгісіз адамдарға аударуға тырысқан. Алайда сот олардың бұл уәжін қабылдамады.
Айман К. қылмыстың қайталануын ескере отырып, түпкілікті 6 жыл 6 айға бас бостандығынан айырылды.
Ирода А. 6 жылға бас бостандығынан айырылды.
Жәбірленушілердің 173,5 миллион теңге көлеміндегі азаматтық талабын әйелдер ортақ тәртіппен өтеуге міндеттелді.
Алайда асырауында кәмелетке толмаған балалары болуына байланысты сот екі сотталушыға да жазаны өтеуді кейінге қалдырды. Соның нәтижесінде үкім жарияланғаннан кейін әйелдер сот залында қамаудан босатылды. Үкім әлі заңды күшіне енген жоқ және оған шағым түсіруге болады.
В Атырау +2.7